دیابت بارداری چیست؟

دیابت بارداری نوعی دیابت است که در دوران بارداری رخ می دهد.  پس از تولد نوزاد، مادر معمولا مبتلا به دیابت نخواهد بود.

 چه چیزی باعث بروز دیابت بارداری می شود؟

در طول دوران بارداری، جفت مادر بسیاری از هورمون ها را می سازد.  برخی از این هورمون ها جلوی عملکرد انسولین در حرکت گلوکز به داخل سلول را می گیرند و سبب افزایش مقاومت به انسولین می شوند. در حقیقت  درهمه زنان باردار، با یا بدون دیابت بارداری، مقاومت به انسولین قدری افزایش می یابد.

برای غلبه بر این «مقاومت»، بدن انسولین بیشتری می سازد. اگر بدن شما برای جبران این مقاومت به اندازه کافی انسولین نسازد، شما به دیابت بارداری مبتلا می شوید.  بدون انسولین کافی،  میزان گلوکز در خون شما به بالاتر از حد طبیعی می رسد. قند خون بالا در بارداری، می تواند موجب  افزایش وزن بیش از حد جنین در دوره بارداری شود.

اگرچه دیابت بارداری یک بیماری جدی است، شما می توانید یاد بگیرند که چگونه آن را کنترل کنید و از بروز عوارض آن برای خود و جنینتان پیشگیری کنید.  از آنجا که جفت هنگام زایمان نوزاد از بدن خارج می شود، دیابت بارداری معمولا زمانی که نوزادمتولد می شود، از بین می رود.

عوامل خطر برای دیابت بارداری چه هستند؟

اگر هر کدام از عبارات زیر در شما صدق می کنند، خطر ابتلا به دیابت بارداری در شما افزایش می یابد:

  • من اضافه وزن دارم.
  • پدر، مادر، برادر یا خواهر من مبتلا به دیابت هستند.
  • سن من بالای ۲۵ سال است.
  • من سابقه ابتلا به دیابت بارداری و یا سابقه به دنیا آوردن کودک بالای ۶/۳ کیلوگرم داشته ام
  • قند خون بالاتر از حد طبیعی اما نه آنقدر که به عنوان دیابت تشخیص داده شود (پیش دیابت) دارم.
  • فشارخون
  • مبتلا به تخمدان پلی کیستیک هستم

آیا نوزاد من نیز مبتلا به دیابت خواهد بود؟

دیابت بارداری موجب ایجاد دیابت در نوزادان نمی شود. بدیهی است سبک زندگی سالم ، میزان بروز دیابت در سنین بالاتر را کمتر خواهد کرد.

 چگونه دیابت بارداری روی من و نوزاد من تاثیر می گذارد؟

مطالعات نشان داده اند که اگر سطح گلوکز خون شما در محدوده هدف باشد شما می توانید یک نوزاد سالم به دنیا بیاورید.

در طول دوران بارداری، دیابت بارداری می تواند خطر ابتلا به فشار خون بالا و ریسک زایمان به روش سزارین را افزایش دهد.

 مقابله با دیابت بارداری

گاهی اوقات تشخیص دیابت بارداری می تواند به احساس گناه، نگرانی و ترس منجر شود. ابتلا به دیابت بارداری تقصیر شما نیست. شما ممکن است در مراقبت از خودتان دچار وسواس شوید. همچنین ممکن است نگران سلامت جنین خود باشید. مشاوره با تیم درمانیتان برای مقابله با این نگرانی ها می تواند به شما کمک کند.

خبر خوب اینکه پزشکان اطلاعات  زیادی در مورد چگونگی درمان دیابت بارداری دارند و به شما در رسیدن به کنترل قند خون مطلوب و به دنیا آوردن نوزاد سالم کمک خواهند کرد.

در دوران بارداری من باید چه چیزهایی را تست کنم ؟ 

-قند خون

برای سنجش وضعیت کنترل دیابت خودتان، بایستی قند خون خود را در آزمایشگاه یا در منزل با دستگاه اندازه گیری قند خون (گلوکومتر) بسنجید. نتایج اندازه گیری های خود را در یک جدول ثبت نموده و با تیم درمانیتان بررسی کنید. ثبت منظم قند خون به پزشکتان در کنترل قند خون کمک خواهد کرد.

کنترل دیابت بارداری

دیابت بارداری به طور عمده به سه روش کنترل می شود -برنامه ریزی غذایی، فعالیت بدنی و انسولین.

برنامه ریزی وعده غذایی

آنچه می خورید، مقداری که می خورید، و زمان غذا خوردنتان همگی تأثیر عمده ای بر روی سطح گلوکز خون شما  دارند. . به یک متخصص تغذیه که در مورد دیابت فعالیت می کند مراجعه کنید.. یک برنامه غذایی مناسب می تواند به شما در رسیدن به اهداف درمانیتان کمک کند. مثلا داشتن  ۳ وعده غذایی کوچک و ۲ تا ۳ میان وعده در هر روز .

توجه داشته باشید هدف از رعایت رژیم کنترل دیابت و قند خون است ،  نه کاهش وزن. حتی اگر قبل از بارداری افزایش وزن داشته باشید. هیچ وعده غذایی را حذف نکنید چون ممکن است سبب عوارضی شوید. هدف نخوردن غذا نیست بلکه مناسب غذا خوردن است.مهم است میزان و نوع تغذیه شما هر روز یکسان باشد. حتما برای دریافت توصیه لازم در زمینه تغذیه صحیح با کارشناس مربوطه مشورت کنید.

(برای دریافت اطلاعات بیشتر در خصوص تغدیه در بیماران مبتلا به دیابت اینجا کلیک کنید.)

درباره شیرین کننده ها

استفاده از شیرین کننده های مصنوعی بسته به ذایقه شما در دوره بارداری بلامانع است. در مورد نوع آن با پزشک خود مشورت کنید.

فعالیت بدنی

بدیهی است که فعالیتهای بدنی مناسب به کنترل قند خون کمک می کند اما با توجه به محدودیتهای دوره بارداری با پزشک زنان خود در مورد فعالیتهای بدنی و اندازه آن مشورت کنید.

داروها

بیشتر خانمهای مبتلا به دیابت بارداری با رعایت رژیم غذایی مناسب و فعالیتهای بدنی بدون نیاز به دارو و قند خون کنترل میشوند.ممکن است برخی بیماران برای تنظیم سطح قند خون به درمان دارویی احتیاج داشته باشند.

بدیهی است زایمان در یک مرکز با تیم درمانی کامل نتایج بهتری برای شما و نوزاد شما دارد.

بعد از زایمان چه کارهایی باید انجام دهم؟

قند خون نوزاد شما پس از زایمان بررسی می شود. در صورت داشتن قند خون پایین نوزاد اقدامات لازم انجام خواهد شد.

پزشک شما ۱-۲ ماه بعد از زایمان باید وضعیت قند خون شما را بررسی کند.ریسک ابتلای شما به دیابت نوع دو و دیابت بارداری در بارداری های آینده بیشتر خواهد بود.، بنابراین رژیم غذایی سالم و فعالیت بدنی  جهت وصول وزن مناسب کمک کننده خواهد بود.